बिचार/ब्लग

विश्लेषण: मधेसी दलबीचको एकताको के हो सन्देश?

विश्लेषण: मधेसी दलबीचको एकताको के हो सन्देश? काठमाडौं, बैशाख ८ : पहिलो संविधानसभा निर्वाचनबाट नेपाली राजनीतिमा क्षेत्रीय राजनीतिक दलको रुपमा उदाएका मधेसवादी दलहरु विगत एक दशकमा पटक पटकको फुटपछि विहिबार मोर्चामा आवद्ध ७ मध्य ६ दलबीच एकीकरण भएको छ । संविधान जारी भएपछि त्यसको विरुद्धमा आन्दोलन गर्दै आएका र स्थानीय चुनावको मिति २४ दिन मात्रै बाँकी रहदा सयुक्त लोकतान्त्रीक मधेसी मोर्चामा आवद्ध ६ दलले मध्यरातमा गरेको एकताले नयाँ राजनीतिक तरङ ल्याएको छ, नेपाली राजनीतिमा । मधेसी मोर्चाको पार्टी एकीकरणलाई लिएर दुई थरी विश्लेषण हुन थालेको छ । पहिलो अव चुनावको सुनिश्चिता हुने भयो र मधेसी मोर्चा पनि चुनावमा …

बहश : आईजिपी छान्ने प्रधानमन्त्रीले हो कि प्रधान न्यायधीशले ?

बहश : आईजिपी छान्ने प्रधानमन्त्रीले हो कि प्रधान न्यायधीशले ? काठमाडौं, चैत १७ : पञ्चायतविरुद्ध ०४६ को संयुक्त जनआन्दोलनपछि नेपालको न्यायालयले नेपाली राजनीतिलाई संक्रमणतिर धकेल्न के कति योगदान वा व्यवधान र्गयो ? यो बहसको विषय हुन सक्छ । तर, केही त्यस्ता अदालती फैसलाहरु पनि छन्, जसले नेपालको राजनीतिलाई संक्रमणतिर धकेलेको छ नै । ०५१ सालमा तत्कालीन प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाले संसदमा आफ्नो धन्यवाद प्रस्ताव विफल भएपछि दम्भपूर्वक संसद भंग गरेर राजनीतिक अस्थिरताको जग हाले । त्यतिबेला कोइरालाको संसद् विघटन स्वीकृत भयो । तर, ०५२ सालमा अल्पमतको सरकारका पहिलो कम्युनिष्ट प्रधानमन्त्री एमाले अध्यक्ष मनमोहन अधिकारीले …

अवको १५ बर्षलाई यस्तो हुनुपर्छ कांग्रेसको भिजन

अवको १५ बर्षलाई यस्तो हुनुपर्छ कांग्रेसको भिजन काठमाडौं, चैत १५ : देशले अनेकौं राजनीतिक जटिलताको निकास नेपाली कांग्रेसको नेतृत्वमा प्राप्त गर्दै आएको तथ्य जगजाहेर छ । आज इतिहासमा फेरि अर्काे पटक देशले कांग्रेसकै प्रखर भूमिको प्रतिक्षा गरिरहेको छ । नयाँ संविधानपछिको नेपाल नवीन ढंगले समुन्नतितर्फ अघि बढ्ने आशा र विश्वास आज एक ढंगले खण्डित अवस्थामा पुगेको छ । अतः नेपाली कांग्रेसले आफूलाई निर्णायक नायकत्वको भूमिकामा प्रस्तुत गर्नेतर्फ लाग्नु देश र भावी पुस्ताप्रतिको कर्तव्य हुन आएको छ । अहिले सबैको निष्कर्ष छ– निराशा, अन्यौल, आवेग र असहिष्णुता समाजमा बढ्दै गएको छ । राजनीति श्रृर्जनात्मक थोरै र …

स्थानीय तहको निर्वाचन: अवसरसँगै चुनौती

स्थानीय तहको निर्वाचन: अवसरसँगै चुनौती काठमाडौँ, फागुन १२: झन्डै २० वर्षपछि हुन लागेको स्थानीय तहको निर्वाचनले मुलुकभर उत्साहसँगै चुनौती पनि देखिएको छ । आगामी वैशाख ३१ गते स्थानीय तहको निर्वाचन गर्ने सरकारको निर्णयको अधिकांश दलले स्वागत गरे पनि संविधानका केही बुँदाप्रति असन्तुष्ट मधेस केन्द्रित दलले भने आफ्ना माग सम्बोधन नभएको भन्दै विरोध जनाएका छन् । मधेस केन्द्रित दल सहमत नभएसम्म तराई मधेसका जिल्लामा शान्तिपूर्ण र भयरहितरुपमा निर्वाचन गर्न कठिन हुने विभिन्न क्षेत्रका जानकारले औँल्याएका छन् । पूर्व प्रशासकसमेत रहेका पूर्वमन्त्री छविराज पन्तले स्थानीय तहको निर्वाचनको घोषणा स्वागतयोग्य …

प्रजातन्त्र, २००७ साल र राजनीति–राजनीतिज्ञ थापाको टिप्पणी

प्रजातन्त्र, २००७ साल र राजनीति–राजनीतिज्ञ थापाको टिप्पणी काठमाडौँ, फागुन ६: एक सय चार वर्षीय राणाशासनले राजालाई समेत नारायणहिटी दरबारमा अघोषित बन्दी बनाएपछि प्रजातन्त्र चाहनेले राजा त्रिभुवनलाई दरबारबाट विराटनगर वा पाल्पा लैजान खोजेका थिए । तर राजा त्रिभुवन दरबारबाट निस्केर भारतीय राजदूतावासमा शरण लिई हवाईजहाजबाट भारत गएपछि नेपालको राजनीतिले अचानक अर्कै तर जटिल मोड लिन पुगेको स्मरण गर्छन विसं २००७ को क्रान्तिमा सक्रिय पुराना राजनीतिज्ञ विश्वबन्धु थापा । पाल्पामा राणा नै बडाहाकिम भएकाले राजा त्रिभुवन विराटनगर जानु उपयुक्त हुने सल्लाहसमेत दिइएको थियो । विराटनगरमा प्रजातन्त्र पक्षधरकै बाहुल्यता थियो । …

के सन् २०१६ सर्वोत्कृष्ट वर्ष रह्यो ?

काठमाडौँ, पुस १२: जनताको विवेकमा सन् २०१६ डरलाग्दो वर्ष रह्यो । धेरै मुलुकमा डरलाग्दा आतङ्कवादी आक्रमण भए । सिरियाली सङ्कटले लाखौँको ज्यान लियो । टर्कीले आत्मघाती बम आक्रमण तथा असफल सैनिक विद्रोह बेहो¥यो । सत्तरी भन्दा बढी मुलुकले स्वतन्त्रता घटेको अनुभव गरे । राजनीतिक धक्कामा बेलायत युरोपेली युनियनबाट बाहिरिने तथा अमेरिकामा डोनाल्ड ट्रम्पले राष्ट्रपति पदमा विजय हासिल गर्ने कुरा पनि समावेश भए । यी दुबै कुरा आमसञ्चार तथा राजनीतिक उच्च बर्गले सोचेकासम्म थिएनन् । जिकालाई अन्तर्राष्ट्रिय सार्वजनिक स्वास्थ्यमा आपतको रूपमा घोषणा गरियो । यो वर्ष हालसम्मकै …

विश्वको राजनीतिमा यसरी मच्चियो हलचल

विश्वको राजनीतिमा यसरी मच्चियो हलचल काठमाडौँ, पुस ९: सन् २०१६ मा बेलायत, अमेरिका, दक्षिण कोरिया, टर्की र कोलम्बियालगायतका देशहरुमा राजनीतिक उतार चढावलगायत ठूलो हलचल मच्चियो । बेलायतमा गत जुन २३ मा युरोपियन युनियनमा बसिरहने कि बाहिरिने भन्ने विषयमा जनमत सङ्ग्रह भएको थियो । सो जनमत सङ्ग्रहको परिणामले बेलायतलाई युरोपेली सङ्घ छोड्ने जनादेश दियो र औपचारिकरुपमा बेलायतले बाहिरिने घोषणा पनि ग¥यो ९यस प्रक्रिया छोटकरीमा ब्रेक्जिट शव्दले परिचित छ० । युरोपेली सङ्घसँग धेरै वर्षसम्म नङ् र मासु जतिकै टाँसिएर बसेको बेलायतका बहूमत जनताले युरोपियन युनियन त्याग गर्ने पक्षमा जनमत प्रकट गर्दा बेलायतको …

नयाँ ट्रम्प मोडल

नयाँ ट्रम्प मोडल बर्लिन, मंसिर १: बर्लिनको पर्खाल ढलेको २७ औं बार्षिकोत्सवमा संयुक्त राज्य अमेरिकाले त्यो भन्दा पनि ठूलो पर्खाल मक्सिकोसितको सीमामा निर्माण गर्ने योजना बनाउने राष्ट्रपति नियुक्त गरेको छ । अब, राष्ट्रपतिमा निर्वाचित भएका डोनाल्ड ट्रम्पले आफ्नो विभाजनकारी एजेण्डालाई नै अघि बढाउने वा अमेरिकाको सर्वोत्तम हितलाई बढावा दिने भन्ने कुराको निर्णय गर्नुपर्ने छ । ट्रम्पको विजय र गत जुन महिनामा संयुक्त अधिराज्यको युरोपियन युनियन छोड्ने जनमतबीच धेरै समानताहरू रहेका छन् । निर्वाचनको परिणामपछि अन्तर्वार्ता लिइएका रिपब्लिकनहरू त्यतिनै स्तब्ध थिए जति बेलायतको …

कांग्रेस नेता गुरुङले भने, ‘नेता पिच्छेका गुटको कारखाना बन्द गर्नुहोस्’

कांग्रेस नेता गुरुङले भने, ‘नेता पिच्छेका गुटको कारखाना बन्द गर्नुहोस्’ पोखरा, कात्तिक २८ : कांग्रसे नेता एवं नेपाल तरुण दलका पूर्वसभापति महादेव गुरुङले युवाहरुलाई बैचारिक रुपमा परिपक्क नबनाएसम्म लोकतन्त्र वलियो हुन नसक्ने बताएका छन् । शनिबार पोखरामा भएको नेपाल तरुण दलको चौथो महाधिवेशन उद्घाटन सत्रमा बोल्दै उनले २०१० साल कात्तिक १० गते बीपी कोइरालाले पार्टीको संगठन विस्तार गर्ने उदेश्यका साथ तरुण दलको गठन गरेको तर अहिले तरुण दल आफ्नो उदेश्यबाट विचलित भएको भन्दै लोकतन्त्र बचाउन र संक्रमणकालको अन्त्य गर्न यो संस्थाले महत्वपूर्ण भुमिका खेल्नु पर्ने बताएका हुन् । ‘बीपीले त्यतिवेला राणाहरुले प्रजातन्त्रका बारेमा फैलाएका …

ट्रप्पको विजयले अमेरिकी प्रभुत्वमा सङ्कट

ट्रप्पको विजयले अमेरिकी प्रभुत्वमा सङ्कट नयाँदिल्ली, कार्तिक २७: अमेरिकी राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा डोनाल्ड ट्रम्पको विजयले विश्वभर फैलिएको अमेरिकी दोस्रो वा नरम शक्ति (soft power)मा ठूलै सङ्कट उत्पन्न हुँदैछ । नसङ्कोच भन्न सकिन्छ, यसलाई उल्ट्याउन ट्रम्प सायदै सक्षम हुनेछन् । परम्परागतरुपमा, मुलुकहरुको विश्व राजनीतिक शक्तिलाई सैनिक शक्तिका आधारमा मूल्याँकन गरिन्थ्यो, अर्थात जोसँग शक्तिशाली सैन्यबल छ उही सर्वाधिक शक्तिसम्पन्न हो । तर त्यो तर्क यथार्थमा सदैब प्रतिबिम्बित हुन सकेन । अमेरिकाले भियतनाम युद्धमा हार व्यहोर्यो, सोभियत युनियन अफगानिस्तानमा पराजित भयो । इराकमा सुरुआती केही वर्षबाहेक फ्रेन्च …

1 2 3 6